Yönetmelikler - Sayı: 12955

– (1) Bu Yönetmeliğin amacı, brusellozun kontrol ve eradikasyonu ile ilgili hususlar ile resmi olarak “Brusellozdan Ari Sürü” statüsünün kazanılması için uygulanacak kuralları belirlem

Bu Yönetmeliğin amacı, brusellozun kontrol ve eradikasyonu ile ilgili hususlar ile resmi olarak “Brusellozdan Ari Sürü” statüsünün kazanılması için uygulanacak kuralları belirlem

– (1) Bu Yönetmelik; sığır, koyun ve keçi cinsinden hayvanların brusellozdan korunması ile ilgili hususlar ile ulusal bir eradikasyon programının kuralları ve koşullarını kapsar. Dayanak

Bu Yönetmelik; sığır, koyun ve keçi cinsinden hayvanların brusellozdan korunması ile ilgili hususlar ile ulusal bir eradikasyon programının kuralları ve koşullarını kapsar. Dayanak

– (1) Bu Yönetmelik; a) (Değişik:RG-15/12/2011-28143) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa dayanılarak, b) “Sığır ve Domuzlarda Topluluk İçi Ticareti Etkileyen Hayvan Sağlığı Sorunları” ile ilgili 64/432/EEC sayılı Avrupa Birliği Konsey Dir

Bu Yönetmelik; a) (Değişik:RG-15/12/2011-28143) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa dayanılarak, b) “Sığır ve Domuzlarda Topluluk İçi Ticareti Etkileyen Hayvan Sağlığı Sorunları” ile ilgili 64/432/EEC sayılı Avrupa Birliği Konsey Dir

(Değişik:RG-15/12/2011-28143) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa dayanılarak,

11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa dayanılarak,

– (1) Bu Yönetmelikte geçen; a) Bakan: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanını, b) Bakanlık: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanlığını, c) Besi sürüsü: Mezbahaya götürülmesi amaçlanan sığır cinsi hayvanlardan oluşan sürüyü, ç) Bölge: Ülkenin en az 2000 km2 alana sahip ve yetkili birimin denetimine tabi ve içerisinde en az bir ilin bulunduğu bir bölümü, d) B1 Tipi sığır sürüleri: Önc

Bu Yönetmelikte geçen; a) Bakan: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanını, b) Bakanlık: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanlığını, c) Besi sürüsü: Mezbahaya götürülmesi amaçlanan sığır cinsi hayvanlardan oluşan sürüyü, ç) Bölge: Ülkenin en az 2000 km2 alana sahip ve yetkili birimin denetimine tabi ve içerisinde en az bir ilin bulunduğu bir bölümü, d) B1 Tipi sığır sürüleri: Önc

Bakan: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanını,

Tarım ve Orman Bakanını,

Bölge: Ülkenin en az 2000 km2 alana sahip ve yetkili birimin denetimine tabi ve içerisinde en az bir ilin bulunduğu bir bölümü,

B1 Tipi sığır sürüleri: Önc

– (1) Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun varlığı ya da varlığından şüphe edilmesi durumunda derhal yetkili birime bildirilmesi zorunludur. (2) Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun tedavisine yönelik işlemlerin yapılması yasaktır. (3) Bakanlık tarafından bruselloz için bir ulusal referans laboratuvarı belirlenir. Laboratuvar personeli ve laboratuvarda teşhis işlemlerinin yerine getirilmesi için ger

Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun varlığı ya da varlığından şüphe edilmesi durumunda derhal yetkili birime bildirilmesi zorunludur.

Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun tedavisine yönelik işlemlerin yapılması yasaktır.

Bakanlık tarafından bruselloz için bir ulusal referans laboratuvarı belirlenir. Laboratuvar personeli ve laboratuvarda teşhis işlemlerinin yerine getirilmesi için ger

– (1) Bakanlıkça, Sığırlarda Bruselloz hastalığının eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Eradikasyon ve koruyucu tedbirler kapsamına alınan Ulusal sığır populasyonunun oranı, populasyonun tamamını kapsayana kadar her yıl artırılır. b) Resmi veteriner h

Bakanlıkça, Sığırlarda Bruselloz hastalığının eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Eradikasyon ve koruyucu tedbirler kapsamına alınan Ulusal sığır populasyonunun oranı, populasyonun tamamını kapsayana kadar her yıl artırılır. b) Resmi veteriner h

Eradikasyon ve koruyucu tedbirler kapsamına alınan Ulusal sığır populasyonunun oranı, populasyonun tamamını kapsayana kadar her yıl artırılır.

Resmi veteriner h

– (1) Sığır cinsi hayvanların kayıt ve kimliklendirmesinde; a) Hayvan har

Sığır cinsi hayvanların kayıt ve kimliklendirmesinde; a) Hayvan har

Hayvan har

– (1) Aşılama aşı uygulanması halinde, bruselloza karşı aşılamanın resmi denetim altında yapılması sağlanır, ancak sürülerin resmi olarak brusellozdan ari statüsüne geçişi amacı ile Bakanlıkça belirlenen zamanda aşılama uygulamasına son verilir. Sığır cinsi hayvanlarda bruselloz

Aşılama aşı uygulanması halinde, bruselloza karşı aşılamanın resmi denetim altında yapılması sağlanır, ancak sürülerin resmi olarak brusellozdan ari statüsüne geçişi amacı ile Bakanlıkça belirlenen zamanda aşılama uygulamasına son verilir. Sığır cinsi hayvanlarda bruselloz

– (1) Bir sürüde bruselloz taşıdığından şüphe edilen hayvanların bulunması durumunda, yetkili birim tarafından hastalığın varlığı ya da bulunmadığının tespiti amacıyla en kısa zamanda resmi incelemeler başlatılır. İncelemelerin sonuçları alınana kadar geçen süre içinde yetkili birimler aşağıdaki hususları yerine getirir. a) Sığır sürüsü resmi gözetim altında bulundurulur. b) Bu sürüye hayvan giriş ve çıkışı yasaklanır, yalnızca yetkili birimin izni ile gecikm

Bir sürüde bruselloz taşıdığından şüphe edilen hayvanların bulunması durumunda, yetkili birim tarafından hastalığın varlığı ya da bulunmadığının tespiti amacıyla en kısa zamanda resmi incelemeler başlatılır. İncelemelerin sonuçları alınana kadar geçen süre içinde yetkili birimler aşağıdaki hususları yerine getirir. a) Sığır sürüsü resmi gözetim altında bulundurulur. b) Bu sürüye hayvan giriş ve çıkışı yasaklanır, yalnızca yetkili birimin izni ile gecikm

Sığır sürüsü resmi gözetim altında bulundurulur.

Bu sürüye hayvan giriş ve çıkışı yasaklanır, yalnızca yetkili birimin izni ile gecikm

– (1) Yetkili birim, bakteriyolojik, allerjik veya serolojik muayene sonrası bruselloz taşıdığı resmi olarak tespit edilen sığır cinsi hayvanların sahibine resmi olarak test sonuçları ve bununla ilgili yükümlülükleri hakkında resmi bildirimde bulunur. Yetkili birim tarafından enf

Yetkili birim, bakteriyolojik, allerjik veya serolojik muayene sonrası bruselloz taşıdığı resmi olarak tespit edilen sığır cinsi hayvanların sahibine resmi olarak test sonuçları ve bununla ilgili yükümlülükleri hakkında resmi bildirimde bulunur. Yetkili birim tarafından enf

– (1) Yetkili birim enf

Yetkili birim enf

– (1) Yetkili birim, enf

Yetkili birim, enf

– (1) Yetkili birim, sığır sürülerinin sağlık durumlarına göre kontrol ve eradikasyon programı kapsamında B1 Tipi, B2 Tipi, B3 Tipi ve B4 Tipi sığır sürüleri ş

Yetkili birim, sığır sürülerinin sağlık durumlarına göre kontrol ve eradikasyon programı kapsamında B1 Tipi, B2 Tipi, B3 Tipi ve B4 Tipi sığır sürüleri ş

– (1) Yetkili birim, B1 Tipi sürülerden B2 Tipi sürülere hayvan naklinde; a) Oniki aylık yaştan büyük hayvanların har

Yetkili birim, B1 Tipi sürülerden B2 Tipi sürülere hayvan naklinde; a) Oniki aylık yaştan büyük hayvanların har

Oniki aylık yaştan büyük hayvanların har

– (1) Yetkili birim, hayvan har

Yetkili birim, hayvan har

– (1) Koyun ve keçilerde brusellozun eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Programı uygulayacak ve koordine edec

Koyun ve keçilerde brusellozun eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Programı uygulayacak ve koordine edec

Programı uygulayacak ve koordine edec

– (1) Bakanlık, Bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere düzenleyici işlemler çıkarmaya yetkilidir. (2) (

Bakanlık, Bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere düzenleyici işlemler çıkarmaya yetkilidir.

– (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanı yürütür. Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin Tarihi Sayısı 3/4/2009 27189 Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazete’lerin Tarihi Sayısı 1. 15/12/2011 28143 2. 4/7/2012 28343 3. 28/2/2025 32827

Bu Yönetmelik hükümlerini (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanı yürütür. Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin Tarihi Sayısı 3/4/2009 27189 Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazete’lerin Tarihi Sayısı 1. 15/12/2011 28143 2. 4/7/2012 28343 3. 28/2/2025 32827

teki ulusal kuralların belirlediği şekilde sahip olunan, içinde hayvanların barındırıldığı ya da düzenli olarak tutulduğu tarımsal bir kuruluş ya da tesisleri, i) M1 Tipi koyun ve keçi sürüsü: Önceki klinik ve aşılama geçmişi ile serolojik durumu bilinmeyen sürüyü, j) M2 Tipi koyun ve keçi sürüsü: Önceki klinik ve aşılama geçmişi ile serolojik durumu bilinen ve Ek–4’e uygun olarak söz konusu işletmenin M3 tipi ya da M4 tipi statüsüne getirilmesinin amaçlandığı rutin izleme testlerinin yapıldığı bir sürüyü, k) M3 Tipi koyun ve keçi sürüsü: Ek–2’ de yer alan koşulları yerine getiren brusellozdan ari koyun ve keçi sürüsünü (Brusella Rev–1 aşılı hayvanların da bulunduğu), l) M4 Tipi koyun ve keçi sürüsü: Ek–2’ de yer alan koşulları yerine getiren, resmi olarak brusellozdan ari bir koyun ve keçi sürüsünü, (Brusella Rev–1 aşısız hayvanlardan oluşan), m) Nakil araçları: Motorlu taşıtların, demiryolu taşıtlarının ve hava taşıtlarının yükleme için ayrılan bölümlerini, gemilerin ambarlarını ve kara, deniz veya hava taşımacılığında kullanılan konteynırları, n) Resmi bruselloz testi: Sığırlar için Ek–3, koyun ve keçiler için Ek–4’ te tanımlanan serolojik testleri, o) Resmi olarak brusellozdan ari bölge: Ülkenin, Ek–1’de yer alan koşulları yerine getiren bir bölgesini, ö) Resmi veteriner hekim: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanlığı Merkez ve Taşra Teşkilatında görevli veteriner hekimi, p) Sürü: Bir işletmede bir epidemiyolojik ünite olarak bulundurulan bir hayvan ya da hayvan grubunu, bir işletmede birden fazla hayvan grubunun bulunması durumunda, her bir sürünün ayrı bir birim oluşturacağını ve aynı sağlık statüsüne sahip olacağını, r) Şüpheli hayvan: Bruselloz hastalığı taşıdığına dair belirtiler gösteren ancak resmi olarak hastalık teyidi yapılmamış sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanları, s) Yetkilendirilmiş veteriner hekim: (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yetkilendirilen ve resmi bir veteriner hekimin yetki ve sorumluluğu altında çalışan veteriner hekimi, ş) Yetkili birim: Bakanlık il veya ilçe müdürlüğünü, ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Önlemler MADDE 5 – (1) Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun varlığı ya da varlığından şüphe edilmesi durumunda derhal yetkili birime bildirilmesi zorunludur. (2) Sığır, koyun ve keçi cinsi hayvanlarda brusellozun tedavisine yönelik işlemlerin yapılması yasaktır. (3) Bakanlık tarafından bruselloz için bir ulusal referans laboratuvarı belirlenir. Laboratuvar personeli ve laboratuvarda teşhis işlemlerinin yerine getirilmesi için gerekli şartların yerine getirilmesi gerekir. Ulusal referans laboratuvarının görev ve sorumlulukları Ek–3’ de belirtilmiştir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Sığır Cinsi Hayvanlar İçin Özel Hükümler Sığır cinsi hayvanlarda bruselloz eradikasyon programı MADDE 6 – (1) Bakanlıkça, Sığırlarda Bruselloz hastalığının eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Eradikasyon ve koruyucu tedbirler kapsamına alınan Ulusal sığır populasyonunun oranı, populasyonun tamamını kapsayana kadar her yıl artırılır. b) Resmi veteriner hekimin gerekli prosedürü tamamlaması ile Sığır Brusellozu hastalığından dolayı kesilen hayvanların tazminatı, yetiştiricilere en kısa zamanda ödenir. Sığır cinsi hayvanlarda kayıt ve kimliklendirme MADDE 7 – (1) Sığır cinsi hayvanların kayıt ve kimliklendirmesinde; a) Hayvan hareketlerinin resmi olarak izlenmesi amacıyla, yetkili birim sığırların kalıcı bir şekilde kayıt altına alınmasını ve kimliklendirilmesini sağlar. b) Yetkili birim, eradikasyon programı kapsamındaki sığır sürülerinin sağlık durumlarına göre sınıflandırılmış bir şekilde resmi kaydını oluşturup güncel tutar. Aşılama MADDE 8 – (1) Aşılama aşı uygulanması halinde, bruselloza karşı aşılamanın resmi denetim altında yapılması sağlanır, ancak sürülerin resmi olarak brusellozdan ari statüsüne geçişi amacı ile Bakanlıkça belirlenen zamanda aşılama uygulamasına son verilir. Sığır cinsi hayvanlarda bruselloz MADDE 9 – (1) Bir sürüde bruselloz taşıdığından şüphe edilen hayvanların bulunması durumunda, yetkili birim tarafından hastalığın varlığı ya da bulunmadığının tespiti amacıyla en kısa zamanda resmi incelemeler başlatılır. İncelemelerin sonuçları alınana kadar geçen süre içinde yetkili birimler aşağıdaki hususları yerine getirir. a) Sığır sürüsü resmi gözetim altında bulundurulur. b) Bu sürüye hayvan giriş ve çıkışı yasaklanır, yalnızca yetkili birimin izni ile gecikmeksizin kesime sevk edilecek hayvanların hareketlerine izin verilir. Çiftlikte kastre edilmiş hayvanların kesime sevk edilmek üzere besi sürüsüne alınması şartı ile şüpheli hayvanların izole edilmesi sonrası, çiftlikte bulundurulmasına yetkili birim izin verebilir. c) Sürüdeki şüpheli sığırlar izole edilir. (2) Birinci fıkrada belirtilen hususlar, söz konusu sürü ve işletmede brusellozun varlığı ya da varlığından şüphe edilmesi durumunun ortadan kalktığının resmi olarak açıklanmasına kadar kaldırılmaz. (3) Bruselloz bir sürüde resmi olarak tespit edildiğinde, yetkili birim hastalığın yayılmasını önlemek için gerekli önlemleri alır ve özellikle aşağıda belirtilen hususları sağlar; a) Resmi veteriner hekim hastalık çıkan yerde gerekli muayeneyi yapar ve laboratuvar raporuna istinaden hastalık çıkış raporunu düzenler. Hayvan sağlık zabıtası komisyonu hastalık çıkış kararı alır ve ilan eder. b) Yetkili birim tarafından kesime sevk için izin verilmesi dışında, söz konusu sığır sürüsüne hayvan giriş ve çıkışı yasaklanır. Kastre edilmiş sığırların çiftlikteki hareketleri için sürüdeki enfekte hayvanların ve yetkili birim tarafından enfekte olduğu kabul edilen sığırların izolasyonu ve kesim öncesi işaretlenmesi sonrası, kastre edilmiş olan hayvanların mezbahaya sevki öncesi besi sürülerine alınmasına yetkili birim izin verebilir. c) Bruselloz hastalığına yakalandığı resmi olarak tespit edilen hayvanlar ile bunlar tarafından enfekte edilmiş olma ihtimali bulunan hayvanlar sürü içinde izole edilir. ç) Bruselloz hastalığına yakalandığı resmi olarak tespit edilen hayvanlar kesimlerine kadar izole edilir ve işaretlenir. d) Enfekte ineklerin sütleri, uygun ısıl işlemlerinden geçirildikten sonra aynı çiftlikteki hayvanların beslenmesinde kullanılabilir. e) Enfekte bir sürüdeki ineklerden elde edilen sütler, uygun ısıl işlemden geçirilmek amacı dışında süt işleme tesislerine nakledilemez, çiğ süt olarak satışa sunulamaz. f) Muayene için alıkonulması dışında, fötuslar, doğum sonrası brusellozdan ölmüş olan yeni doğan buzağılar veya plasentalar derhal imha edilir. g) Enfekte inek ve buzağılarla veya plasentalar ile temas etmiş olan saman, çöp veya diğer maddeler, yakılır ya da dezenfekte edildikten sonra gömülerek derhal imha edilir. ğ) Ahırlardan ya da hayvanlar tarafından kullanılan diğer bölmelerden çıkan gübre, çiftlik hayvanlarının kesinlikle ulaşamayacağı bir yerde tutulur, uygun bir dezenfektanla muamele edilir ve en az üç hafta süre ile bekletilir. Bu gübrenin enfekte olmayan gübre ya da toprak ile örtülmesi durumunda dezenfektan kullanılmayabilir. Eğer gübre ile aynı anda toplanmıyorsa, enfekte hayvanların kullandığı bölmelerden çıkan sıvı atıklar dezenfekte edilir. h) Enfekte sürüden karantinanın kaldırılması için, sürüden enfekte hayvanlar ayrıldıktan en az otuz gün sonra birinci test, birinci testten otuz–altmış gün sonra ikinci test yapılır. Son iki testte tüm sürü negatif sonuç verdiğinde, ikinci testten altı ay sonra üçüncü test yapılır. Bu son testte de sürünün tamamı negatif sonuç verdiğinde karantina kaldırılır. Herhangi bir testte pozitif hayvan tespit edildiğinde test periyodu yeniden başlatılır. ı) Serolojik olarak pozitif bulunmuş Brusellalı sığırlar tazminatlı olarak kesime sevk edilirler. Kesimi gerçekleştirilen sığırların etleri hakkında, ilgili mevzuata göre işlem yapılır. Enfekte sığırların hayvan yemi olarak kullanılması planlanan karkasları, yarım karkasları, kol ya da butları, parçaları ve sakatatı kontaminasyona yol açmayacak şekilde işleme tabi tutulurlar. İmha edilecek karkasların, imha edildiği tesislerin resmi kontrolü yapılır ve brusellozun yayılmasını önleyecek önlemler alınır. Sığır cinsi hayvanlarda bruselloz tespiti MADDE 10 – (1) Yetkili birim, bakteriyolojik, allerjik veya serolojik muayene sonrası bruselloz taşıdığı resmi olarak tespit edilen sığır cinsi hayvanların sahibine resmi olarak test sonuçları ve bununla ilgili yükümlülükleri hakkında resmi bildirimde bulunur. Yetkili birim tarafından enfekte sığırların resmi gözetim altında ve otuz günü geçmemek şartıyla kestirilmeleri sağlanır. Brusellozla enfekte alanlar MADDE 11 – (1) Yetkili birim enfekte alanlarda aşağıdaki hususların yerine getirilmesini sağlar; a) Hayvanların kesiminden sonra ve yeni hayvan temininden önce kullanılan ahırlar ve diğer bölmeler ile hayvanlar için kullanılan bütün konteynırlar, ekipman ve diğer malzemeler resmi veteriner hekim ya da resmi veteriner hekim gözetiminde, yetkilendirilmiş veteriner hekim tarafından verilen talimata uygun olarak resmi denetim altında temizlenir ve dezenfekte edilir. Bu tür hayvanların üzerinde bulunmuş olduğu meralar bu hayvanların uzaklaştırılmasını müteakip altmış gün süre ile kullanılmaz. Yetkili birim istisna olarak, yalnızca kastre edilmiş olan ve bu meraları yalnızca kesim amaçlı terk edecek hayvanlar için ve besi sürülerine katılıp daha sonra kesimi amaçlanan hayvanlar için bu yasağı kaldırabilir. b) Enfekte bir sürüden hayvanların, hayvan materyallerinin veya bu tür hayvanlarla temas etmiş olan madde ve malzemelerin taşınmasını müteakip bütün nakil araçları, konteynırlar ve ekipman temizlenir ve dezenfekte edilir. Bu tür hayvanlar için kullanılan yükleme alanları da kullanım sonrası temizlenir ve dezenfekte edilir. c) Kullanılan dezenfektan ve onun konsantrasyonları yetkili birim tarafından belirlenir. Sığır Brusellozu ile enfekte hayvanların kesimi sonrası yapılacaklar MADDE 12 – (1) Yetkili birim, enfekte sığır cinsi hayvanların kesiminden sonra aşağıdaki hususları sağlar; a) Enfekte bir sürüye ya da sürüden dışarı, yetkili birimin yalnızca gecikmeksizin kesim için sevkine izin verdiği hayvanlar dışında hiçbir hayvanın girişine ve çıkışına izin verilmez. Yetkili birim, kastre edilmiş hayvanların besi sürülerine katılıp daha sonra kesim amaçlı hareket kapsamında olmak koşuluyla çiftlik içi hareketlerine izin verebilir. b) Söz konusu sürüde hastalığın elimine edildiğinin tespiti amacıyla resmi bruselloz testlerinin gerçekleştirilmesi zorunludur. c) Enfekte sığır sürülerine, yetiştirme amacıyla oniki aylıktan büyük hayvanların bruselloz yönünden bir ya da iki resmi serolojik teste tabi tutulmadan girişine izin verilmez. Sürüde bütün sığırlar yedi aydan küçükken Bakanlık tarafından tespit edilen bir aşı ile aşılanmış ise bu testlerin yalnızca onsekiz aylık yaşı geçmiş olan hayvanlarda uygulanması gereklidir. Sığır cinsi hayvanların bruselloz açısından sınıflandırılması MADDE 13 – (1) Yetkili birim, sığır sürülerinin sağlık durumlarına göre kontrol ve eradikasyon programı kapsamında B1 Tipi, B2 Tipi, B3 Tipi ve B4 Tipi sığır sürüleri şeklinde sınıflandırılmalarını sağlar. (2) Yetkili birim B1 Tipi ve B2 Tipi sürülerde, bu sürüler B3 ve B4 Tipi sürü statüsünü kazanana kadar resmi serolojik testlerin yapılmasını sağlar. Sığır cinsi hayvan nakilleri MADDE 14 – (1) Yetkili birim, B1 Tipi sürülerden B2 Tipi sürülere hayvan naklinde; a) Oniki aylık yaştan büyük hayvanların hareket öncesi otuz gün içinde resmi bruselloz testine tabi tutulmasını ve bu işlemin yapıldığını gösteren resmi veteriner hekim tarafından verilmiş belgenin hareket sırasında hazır bulundurulmasını, b) Yeni sürüye gelişte izole edilmelerini ve en az altmış gün süre ile izole şekilde tutulmalarını, hayvanlar oniki aylıktan büyükse B2 Tipi sürüye kabulünden önce resmi bruselloz testine daha tabi tutulmasını, sağlar. (2) Yetkili birim, B2 Tipi sürüden diğer bir B2 Tipi sürüye hayvan naklinde; a) Oniki aylık yaştan büyük hayvanlar hareket öncesi otuz gün içinde resmi bruselloz testine tabi tutulmuş ve bu işlemin yapıldığını gösteren belge resmi veteriner hekim tarafından verilmiş ise, nakil sırasında daha düşük sağlık statüsüne sahip olan hayvanlarla temas ettirilmemesini sağlar. (3) Yetkili birimi, B3 ve B4 Tipi sürüler arasında hayvanların taşınmasında Ek–1’ de yer alan şartlara uyulmasını sağlar. Sığır cinsi hayvan hareketlerinin kontrolü ve izlenmesi MADDE 15 – (1) Yetkili birim, hayvan hareketlerinin kontrolü ve izlenmesiyle ilgili olarak aşağıdaki hususların gerçekleşmesini sağlar; a) Brusellozun elimine edildiği sığır sürülerinin diğer kaynaklardan yeniden enfeksiyonunu (reenfeksiyon) önlemek için resmi kontrol tedbirleri alınır. b) Eradikasyon kapsamına alınan bütün sürüler ve bu sürüler arasındaki hayvan hareketleri resmi izlemeye tabi tutulur. c) Brusellozdan ari ve resmi olarak brusellozdan ari sürülere ve bu sürülerden dışarı hayvan hareketleriyle ilgili önlemler çerçevesinde, hareket kontrol önlemleri uygulanabilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Koyun ve Keçi Cinsi Hayvanlarla İlgili Özel Hükümler Koyun ve keçi cinsi hayvanlarda bruselloz hastalığından eradikasyon MADDE 16 – (1) Koyun ve keçilerde brusellozun eradikasyonu için program hazırlanır. Bu eradikasyon programının başarısı için aşağıdaki önlemler alınır; a) Programı uygulayacak ve koordine edecek yetkili birimler belirlenmelidir. b) Koyun ve keçi yetiştiriciliği yapılan çiftliklerin kayıt altına alınması sağlanmalıdır. c) Koyun ve keçi hareketlerinin izlenmesini mümkün kılan bir kimliklendirme ve kayıt sistemi oluşturulmalıdır. ç) Koyun ve keçi işletmeleri M1 Tipi, M2 Tipi, M3 Tipi ve M4 Tipi koyun ve keçi sürüleri şeklinde sınıflandırılmalıdır. d) M1 Tipi ve M2 Tipi sürülerde, bu sürüler M3 ve M4 Tipi sürü statüsünü kazanana kadar resmi serolojik testlerin yapılması sağlanmalıdır. e) Bruselloz aşılamasının yapılacağı ve yasaklanacağı bölgeler belirlenmelidir. f) Koyun ve keçi brusellozunun eradikasyonu için ayrılan ulusal bütçeyi ve kalemler bazında dağılımı göstermelidir. g) Bir işletmede bruselloz taşıdığından şüphe edilen bir hayvan bulunması durumunda, yetkili birim en kısa zamanda hastalığın varlığını ya da olmadığını tespit için gerekli incelemelerin yapılmasını sağlamalıdır. Bu incelemeler sonuçlanana kadar yetkili birim tarafından; 1) İşletme resmi gözetim altında tutulur. 2) Yetkili birimin kesime sevkine izin verdiği hayvanlar dışında işletmeye ve işletmeden dışarıya bütün hayvan hareketleri yasaklanır. 3) İşletme içindeki şüpheli hayvanlar izole edilir. ğ) (g) bendinde belirtilen hususlar söz konusu işletmede brusellozun varlığının ya da varlığından şüphe edilmesi durumunun ortadan kalktığının resmi olarak tespit edilmesine kadar devam eder. h) Bir sürüde brusellozun varlığı resmi olarak tespit edildiğinde, yetkili birim hastalığın yayılmasını önlemek için aşağıdaki tedbirleri alır; 1) Koyun ve keçilerde laboratuvar raporuna istinaden bruselloz hastalığı tespit edildiğinde resmi veteriner hekim hastalık çıkış raporu düzenler. Hayvan sağlık zabıtası komisyonu hastalık çıkış kararı alır ve ilan eder. 2) Söz konusu sürüye ve sürüden dışarıya yetkili birimin kesime sevkine izin verdiği hayvanlar dışında bütün hareketler yasaklanır. 3) Brusellozun varlığı resmi olarak tespit edilmiş olan hayvanlar kesim zamanına kadar izole edilirler ve işaretlenirler. 4) Sürüde bulunan diğer hayvanlar resmi bruselloz testine tabi tutulurlar. Koyun ve keçilerde çıkan bruselloz hastalığı sebebiyle alınan karantina tedbirleri son yavru atmadan otuz gün sonra dezenfeksiyon yapılarak kaldırılır. 5) Bir sürüde enfekte hayvanlardan elde edilen sütler uygun bir şekilde izole edilerek, uygun ısıl işlemine tabi tutularak yalnızca bu işletmede yem maddesi veya peynir yapımında kullanım amacıyla değerlendirilebilir. 6) Enfekte bir sürüdeki enfekte olmayan hayvanlardan elde edilen sütler yalnızca uygun ısıl işlemine tabi tutulduktan sonra işletme dışına çıkarılabilir. 7) Muayene amacıyla alıkonulma dışında brusellozdan dolayı ölü doğmuş olan yavrular, fötuslar ya da plasentalar imha edilir. 8) Enfekte hayvan veya hayvanlarla ya da plasentalarla temas etmiş olan saman, çöp ya da diğer maddeler yakılır ya da yetkili birim tarafından onaylanan bir dezenfektan madde ile dezenfekte edildikten sonra gömülerek derhal imha edilir. Ancak kullanılacak malzemeler söz konusu ise bunlar tekrar kullanılmadan önce belirtilen dezenfektan madde ile dezenfekte edilir. 9) Ahırlardan ya da hayvanlar tarafından kullanılan diğer bölmelerden çıkan gübre çiftlik hayvanlarının kesinlikle ulaşamayacağı bir yerde tutulur. Yetkili birim tarafından onaylanan uygun bir dezenfektanla dezenfekte edilir ve en az üç hafta süre ile bekletilir. Bu gübre hiçbir şekilde ticari bahçe bitkileri üzerine yaymak için kullanılmaz. Bu gübrenin bir tabaka toprak ile örtülmesi durumunda dezenfektan kullanılmayabilir. Eğer gübre ile aynı anda toplanmıyorsa, enfekte hayvanların kullandığı bölmelerden çıkan sıvı atıklar da dezenfekte edilir. (2) Yetkili birim, bakteriyolojik veya serolojik muayene sonrası bruselloz taşıdığı resmi olarak tespit edilen hayvanların, sahibine resmi olarak test sonuçları ve bununla ilgili zorunlulukları hakkında resmi bildirimde bulunur. Enfekte hayvanlar mümkün olan en kısa zamanda ve en geç otuz gün içinde resmi denetim altında kesime sevk edilir. Yetkili birim çeşitli zorlukları göz önünde alarak bu süreyi kırkbeş güne çıkarabilir. Kesimi gerçekleştirilen koyun ve keçilerin etleri hakkında, ilgili mevzuata göre işlem yapılır. (3) Eradikasyon programının başarısı için aşağıda belirtilen hususlar sağlanmalıdır; a) Enfekte olduğu resmi olarak tespit edilen hayvanların kesimi sonrasında ve sürüye yeni hayvan temini öncesinde ahırlar ve diğer sürü bölmeleri ve hayvanlar için kullanılan bütün konteynırlar, ekipman ve diğer gereçler resmi veteriner hekim ya da resmi veteriner hekim gözetiminde, yetkilendirilmiş veteriner hekimler tarafından verilen talimata uygun olarak resmi gözetim altında temizlenir ve dezenfekte edilir. Üzerinde bu tür hayvan bulunmuş olan meraların hayvanların uzaklaştırılmasından sonra en az altmış gün süre ile yeniden kullanımına izin verilmez. b) Enfekte bir sürüden hayvanların, bu hayvanlara ait maddelerin veya bu hayvanlarla temas etmiş olan bütün materyalin taşınmasından sonra tüm nakil araçları, konteynırlar ve ekipman temizlenir ve dezenfekte edilir. Bu tür hayvanlar için kullanılan yükleme alanları da kullanım sonrası temizlenir ve dezenfekte edilir. c) Kullanılacak dezenfektan ve konsantrasyonları yetkili birim tarafından tespit edilir. ç) Yetkili birim tarafından kesime sevk amacıyla izin verilmesi dışında, enfekte işletmeden içeri ve dışarı hiçbir hayvan hareketine izin verilmez. d) Söz konusu enfekte sürüde brusellozun elimine edildiği tespit edilene kadar resmi bruselloz testleri yapılır. e) Enfekte hayvanların kesiminden sonra geride kalan altı ayın üzerindeki damızlık amaçlı hayvanlar bir ya da daha fazla resmi bruselloz testine tabi tutulmadıkça, işletmeye yeni damızlık hayvan girişi yapılamaz. Sürüde bütün koyun ve keçiler yedi aydan küçükken Bakanlık tarafından tespit edilen bir aşı ile aşılanmış ise bu testlerin yalnızca onsekiz aylık yaşı geçmiş olan hayvanlarda uygulanması gereklidir. f) Yayladan dönmüş olan bir koyun ya da keçide bruselloz teşhis edildiğinde, enfekte hayvan, otlama, sağım ve yaylada diğer işletmelere ait koyun ve keçilerle belli aralıklarla bir arada bulunan koyun ve keçilerden ise hayvanların ait olduğu bütün sürüler özellikle yayla, mera ve sağıma hayvan veren bütün sürüler büyük bir enfekte sürü olarak kabul edilirler ve hastalığın elimine edildiği tespit edilene kadar resmi bruselloz testlerine tabi tutulurlar. BEŞİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Düzenleme yetkisi MADDE 17 – (1) Bakanlık, Bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere düzenleyici işlemler çıkarmaya yetkilidir. (2) (Ek:RG-4/7/2012-28343) (Değişik:RG-28/2/2025-32827) Bakanlıkça kitlesel aşılama kararı alınması durumunda karar kapsamındaki hayvan türlerinin hastalık takibine veya bu Yönetmelikte yer alan serolojik test sonucuna bağlı hastalık takibine ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir. Yürürlük MADDE 18 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini (Değişik ibare:RG-28/2/2025-32827) Tarım ve Orman Bakanı yürütür. Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin Tarihi Sayısı 3/4/2009 27189 Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazete’lerin Tarihi Sayısı 1. 15/12/2011 28143 2. 4/7/2012 28343 3. 28/2/2025 32827

RESMİ OLARAK BRUSELLOZDAN ARİ VE BRUSELLOZDAN ARİ SIĞIR SÜRÜLERİ A – Sığır cinsi hayvanlar 1– Burada ifade edilen “sığır cinsi hayvanlar” resmi olarak brusellozdan ari sürülerden besi amacı ile gelen ve yetkili birim tarafından damızlıkta kullanılmayacağı garanti edilen ve sonuçta doğrudan mezbahaya gönderilecek olan erkek hayvanlar hariç bütün sığır cinsi hayvanları ifade etmektedir. B – Resmi olarak sığır brusellozu hastalığından ari statü 1– Bir sığır sürüsü aşağıdaki koşulların varlığında resmi olarak brusellozdan aridir; a) Sürüde bruselloza karşı aşılanmış hiçbir sığır bulunmaz. (en az üç yıl öncesinde aşılanmış dişi hayvanlar istisnadır). b) En az altı aydır sürüdeki bütün sığırlarda brusellozun klinik belirtileri görülmemelidir. c) Sürüdeki oniki ayın üzerindeki bütün sığırlar

amaçları doğrultusunda kabul edilir. Süt testi ile,

RESMİ OLARAK BRUSELLOZDAN (B. melitensis) ARİ VE BRUSELLOZDAN ARİ KOYUN VEYA KEÇİ SÜRÜSÜ A – Resmi olarak koyun keçi brusellozu hastalığından ari statü 1– Bir koyun veya keçi sürüsü aşağıdaki koşulların varlığında resmi olarak brusellozdan (B. melitensis) aridir; a) Bruselloza (B. melitensis) duyarlı bütün hayvanlarda en az son oniki aydır brusellozun (B. melitensis) klinik belirtileri görülmez. b) En az iki yıl önce genç Rev–1 aşısı ile ya da Bakanlık tarafından tespit edilen prosedüre uygun olarak onaylanmış başka bir aşı ile aşılanmış hayvanların dışında aşılanmış hiçbir koyun ve keçi bulunmamalıdır. c) Altı ayın üzerindeki bütün koyun ve keçiler, altı ay ya da daha fazla aralıkla

ETKENİN TANIMLANMASI, BRUSELLOZ TESTLERİ VE REFERANS LABORATUVARLARI A – Etkenin tanımlanması 1 – Abort materyalinde, vajinal akıntılarda veya sütte Brusella organizmalarının morfolojilerinin modifiye asit–fast ya da immünspesifik boyama ile gösterilmeleri, özellikle de serolojik testlerle desteklendiğinde, brusellozun varlığına işaret eden bulgulardır. İzolasyondan sonra faj lizis ve/veya oksidatif metabolizma testleri, kültürel, biyokimyasal ve serolojik kriterler ile tür ya da biyovarın tanımlanacaktır. Kullanılan teknik ve vasatlar ile bunların standardizasyonu ve sonuçların yorumlanması OIE Diyagnostik Testler ve Aşılarla İlgili Standartlar Rehberi’nde, Sığır Brusellozu ve Koyun Keçi Brusellozu teşhisi için belirtilen güncel uygulamalarla uyumlu olacaktır. B – Bruselloz testleri 1– İmmunolojik testler. 2– Standartlar. a) Roz Bengal testi (RBT), serum aglütinasyon testi (SAT), komplement fiksasyon testi (CFT) ve süt ring testinde (MRT) kullanılan bütün antijenlerin hazırlanmasında Brusella abortus biyovar 1 Weybridge suş No 99 ya da USDA suşu 1119–3 kullanılır. b) RBT, SAT, CFT ve MRT için standart referans serum OIE uluslararası referans standart serumu (OIEISS) olup bu serum WHO ikinci uluslararası anti–Brusella abortus serumu (ISAbS) olarak da isimlendirilmiştir. c) ELISA testleri için standart referans serumlar aşağıda belirtilmiştir; (1) OIEISS, (2) Zayıf pozitif OIE ELISA standart serumu (OIEELISAWPSS), (3) Kuvvetli pozitif OIE ELISA standart serumu (OIEELISASPSS), (4) Negatif OIE ELISA standart serumu (OIEELISANSS). ç) OIEISS, OIEELISAWPSS, OIEELISASPSS ve OIEELISANSS kendilerinden yola çıkılarak, her bir test için oluşturulması zorunlu olan ikincil ulusal referans standartlarının (çalışma standartları) hazırlandığı uluslararası birincil standartlardır. 3– Serum ya da sütte sığır brusellozunun tespitinde kullanılan enzim–linked immunosorbent assay (ELISA) veya diğer bağlayıcı testler aşağıdaki gibidir; a) Materyal ve ayıraçlar, kullanılan teknik ve sonuçların yorumlanması OIE Diyagnostik Testler ve Aşılarla İlgili Standartlar El Kitabı yer alan prensipler ile uyumlu olmalı ve en azından laboratuvar ve diyagnostik çalışmaları içermesi gerekmektedir. b) Testin standardizasyonu. (1) Test prosedürünün individüel serum örnekleri için standardizasyonu: Negatif serum içinde (ya da negatif toplu serum örnekleri içinde) hazırlanan OIEISS’in 1/150 ön–dilüsyonu veya OIEELISAWPSS ‘ın 1/2 ön–dilüsyonu veya OIEELISASPSS’ın 1/16 ön–dilüsyonunun pozitif reaksiyon vermesi gerekir. Negatif serum içinde (ya da negatif toplu serum örnekleri içinde) hazırlanan OIEISS’ın 1/600 ön–dilüsyonu veya OIEELISAWPSS’ın 1/8 ön–dilüsyonu veya OIEELISASPSS’ın 1/64 ön–dilüsyonunun negatif reaksiyon vermesi gerekir. OIEELISANSS’ın daima negatif reaksiyon vermesi gerekir. (2) Havuz serum örneklerinin test prosedürünün standardizasyonu: Negatif serum içinde (ya da negatif toplu serum örnekleri içinde) hazırlanan ve havuzu oluşturan örnek sayısı kadar negatif serumla tekrar dilüe edilen OIEISS’ın 1/150 ön–dilüsyonuveya OIEELISAWPSS’ın 1/2 ön–dilüsyon veya OIEELISASPSS’ın 1/16 ön–dilüsyonunun pozitif reaksiyon vermesi gerekir. OIEELISANSS’ın daima negatif reaksiyon vermesi gerekir.Testin, serumlarından havuz oluşturulmuş bir hayvan grubu içerisindeki tek bir hayvanda enfeksiyon belirtisini yeterli düzeyde tespit etmeye yeterli olması gerekmektedir. (3) Havuz oluşturulmuş süt veya peynir altı suyu test prosedürünün standardizasyonu: Negatif serum içinde (ya da negatif toplu serum örnekleri içinde) hazırlanan ve negatif süt ile 1/10 oranında tekrar dilüe edilen OIEISS’ın 1/1000 ön–dilüsyonu veya OIEELISAWPSS’ın 1/16 ön–dilüsyonu veya OIEELISASPSS’ın 1/125 ön–dilüsyonunun pozitif reaksiyon vermesi gerekir.1/10 negatif süt içinde dilüe edilmiş olan OIEELISANSS’ın daima negatif reaksiyon vermesi gerekir.Testin, süt veya peynir altı suyu örneklerinden havuz oluşturulmuş bir hayvan grubu içerisindeki tek bir hayvanda enfeksiyon belirtisini yeterli düzeyde tespit etmeye yeterli olması gerekmektedir. 4– Sığır brusellozunun teşhisinde ELISA testlerinin kullanım koşulları; a) Serum örneklerinde ELISA testleri için yukarıda belirtilen kalibrasyon koşullarının kullanılarak, ELISA’nın diyagnostik sensitivitesinin içinde bulunulan epidemiyolojik durum göz önüne alınarak, RBT veya CFT’ye eşit ya da daha yüksek olması gerekmektedir. b) Havuz oluşturulmuş süt örneklerinde ELISA testleri için yukarıda belirtilen kalibrasyon koşullarının kullanılarak, ELISA’nın diyagnostik sensitivitesinin içinde bulunulan epidemiyolojik durumla birlikte ortalama ve beklenen en iyi yetiştirme sistemleri göz önüne alınarak MRT’ye eşit ya da daha yüksek olması gerekmektedir. c) ELISA testlerinin sürü statüsünün tespiti ve korunmasında sertifikasyon amacı ile kullanıldığı durumlarda serum örneklerinden havuz oluşturulmasında test sonuçlarının hiçbir şüpheye yer vermeksizin havuzda yer alan münferit hayvan ile ilişkili olduğunu ortaya koyacak şekilde oluşturulması gerekmektedir. Hayvanlardan alınan individüel serum örneklerinde teyit edici testlerin de uygulanması zorunludur. ç) ELISA testleri bir çiftlikte sağımdaki süt ineklerinin en az %30’undan toplanan sütlerden hazırlanan bir süt örneğinde kullanılabilir. Bu metot kullanılacağı zaman muayene için alınan örneklerin, kendilerinden süt örneği alınan ilgili hayvanlarla şüpheye yer vermeyecek şekilde bağlantısının kurulabilmesini sağlamak amacı ile gerekli önlemler alınmalıdır. Münferit hayvanlardan alınan serum örneklerinde teyit edici testlerin yapılması zorunludur. 5– Komplement fiksasyon testi (CFT). a) Antigen, fenol–salin (NaCl %0,85 (m/v)) ve veronal bufferda fenol %0,5 % (v/v) (hacim/hacim) içindeki bakteriyel süspansiyondan oluşur. Antijenlerin konsantre durumda dağıtımında kullanılan dilüsyon faktörünün şişe etiketinde belirtilmesi gerekir. Antijen 4 °C’de saklanmalı ve dondurulmamalıdır. b) Sığır serumunun inaktivasyonu 56 ila 60 °C arasında, otuz – elli dakika süre ile yapılmalıdır. c) Test prosedürü içinde gerçek bir reaksiyon oluşturmak için total hemoliz için gerekli olan minimum dozdan daha yüksek dozda bir komplement dozu kullanılmalıdır. ç) Komplement fiksasyon testinin yapılmasında, her defasında aşağıdaki kontrollerin yapılması zorunludur; (1) Serumun anti–komplementer etkisi, (2) Antijenin kontrolü, (3) Sensitize (duyarlı hale gelmiş) alyuvarların kontrolü, (4) Komplementin kontrolü, (5) Pozitif serum kullanılırken reaksiyon başlangıcındaki sensitivitenin kontrolü, (6) Negatif serum kullanılarak reaksiyonun spesifisitesinin kontrolü. d) Sonuçların hesaplanması: CFT testte sonuçlar, Ulusal Standart anti Brusella Abortus Serum (USAbS) a göre yapılır. USAbS, 1 ml.’sinde 1000 internasyonal Komplement Fikzasyon Ünitesi (ICFTU) ihtiva eder. Serum International Standart Serum (OIEISS) baz alınarak standardize edilmiştir. CFT inde kullanıldığı zaman alınan titre TUSAbS (OIEISS) olarak verilir. Test edilen serumun titresi ise TTESTSERUM olarak verilir. Test sonucu, test edilen serumun her ml deki ICFTU ni gösterecek şekilde verilir. Elde edilen titrenin ICFTU nin hesaplanmasında kullanılan Faktör (F) titrenin ICFTU e dönüştürülmesi için kullanılır ve aşağıdaki formül ile hesaplanır; F = 1000 × 1/ TUSAbS(OIEISS) Test serumunun her ml. sindeki internasyonal CFT ünitesinin (ICFTUTESTSERUM) hesaplanmasında kullanılan formül; ICFTUTESTSERUM = F × 1/ TUSAbS Örnek: Uygulanan CFT testinde TUSAbS titresi 1/1280 de pozitif reaksiyon vermiş ve TTESTSERUM titresi 1/320 de pozitif vermiş bir serumun ICFTU nin hesaplanması; F= 1000 × 1/1/1280= 1000 × 0.0078125 = 0.78125 ICFTUTESTSERUM = 0.78125 × 320 = 250 Örnek serum 250 ICFTU ihtiva eder. 20 ICFTU ve üzeri olarak tespit edilen titreler pozitif olarak kabul edilir. e) Sonuçların yorumlanması; ml.’de yirmi ya da daha fazla ICFTU içeren bir serum pozitif kabul edilir. 6– Süt ring testi (MRT). a) Antijen fenol salin (NaCl %0,85 (m/v) ve fenol %0,5 (v/v)) içindeki bakteriyel süspansiyonun hematoksilen ile boyanmasıyla meydana gelir. Antijen 4 °C’de saklanır ve dondurulmaz. b) Antijen sensitivitesi OIEISS ile bağlantılı olarak antijenin OIEISS’in negatif sütte 1/500 dilüsyonunda pozitif reaksiyon verirken 1/1000 dilüsyonda negatif sonuç verecek şekilde standardize edilmesi gerekmektedir. c) Ring testi çiftlikteki her süt yayığı içeriği ya da dökme tankı içeriğini temsil edecek örneklerde yapılmalıdır. ç) Süt örnekleri dondurulmamalıdır, ısıtılmamalıdır ya da aşırı şekilde sallanmamalıdır. d) Reaksiyon aşağıda sıralanan metotlardan biri kullanılarak gerçekleştirilmelidir; (1) 1 ml hacimde bir süt örneğinin en az 25 mm. lik yükseklikte bir süt kolonunda, boyalı standardize antijenlerden birinin ya 0,03 ml ya da 0,05 ml miktarında eklenmesi, (2) 2 ml hacimde bir süt örneğinin en az 25 mm. lik yükseklikte bir süt kolonunda, boyalı standardize antijenlerden birinin 0,05 ml miktarında eklenmesi, (3) 8 ml. hacminde süte standardize boyalı antijenlerden birinden 0,08 ml miktarında eklenmesi. e) Süt ve antijen karışımlarının pozitif ve negatif çalışma standartları ile birlikte 37 °C’de altmış dakika inkübe edilmesi gerekir. Bunu müteakip 4 °C’de onaltı – yirmidört saatlik ilave bir inkübasyon testin duyarlılığını artırır. f) Sonuçların yorumlanması. (1) Negatif reaksiyon: renkli süt, renksiz krema, (2) Pozitif reaksiyon: Tıpatıp aynı renkte süt ve krema veya renksiz süt ve renkli krema. 7– Roz bengal pleyt Test (RBT). a) Antijen pH of 3,65 ± 0,05’de roz bengal boyası ile boyanmış Brusella antijen dilüenti içinde tamponlu bir bakteriyel süspansiyondan oluşur. Kullanıma hazır olarak dağıtımı yapılacak antijenin 4 °C’de muhafaza edilmesi ve dondurulmaması gerekmektedir. b) Antijen hücre konsantrasyonuna bakılmaksızın hazırlanmalı fakat sensitivitesi OIEISS ile bağlantılı olarak antijenin 1/45 serum dilüsyonda pozitif ve 1/55 dilüsyonda negatif sonuç verecek şekilde standardize edilmesi gerekir. c) RBT şu şekilde yapılmalıdır; (1) Serum (20–30 µl) beyaz zemin (tuğla) ya da emaye pleyt üzerinde eşit hacimde antijen ile karıştırılır ve 2 cm çapında bir zon oluşması beklenir. Karışım ortam sıcaklığında dört dakika süre ile hafifçe sallanır ve sonra uygun ışık altında aglütinasyon yönünden incelenir. (2) Otomatik metot kullanılabilir fakat bunun en az manüel metot kadar duyarlı olması zorunludur. (3) Sonuçların yorumlanması; kenarlarda aşırı bir kuruma olmadığı sürece gözle görülebilir herhangi bir reaksiyon pozitif olarak kabul edilir. Pozitif ve negatif çalışma standartları her test serisinde bulunmalıdır. 8– Serum aglütinasyon testi (SAT). a) Antijen fenol salinde (NaCl %0,85 (m/v) ve fenolde %0,5 (v/v)) bakteriyel süspansiyondan oluşur. Formaldehit kullanılmamalıdır. Konsantre durumda dağıtımı söz konusu olan antijenin dilüsyon faktörünün şişe etiketi üzerinde belirtilmesi koşuluyla dağıtımı yapılabilir. Antijen süspansiyonuna final test dilüsyonuna serum aglütinasyon testinde yanıltıcı pozitiflerin oranını düşürmek için 5mm EDTA ilave edilebilir. Daha sonra antijen süspansiyonunda pH yeniden 7,2’ye ayarlanmalıdır. b) OIEISS 1 000 uluslararası aglütinasyon birimi içerir. c) Antijen hücre konsantrasyonuna bakılmaksızın hazırlanır fakat sensitivitesi OIEISS ile bağlantılı olarak antijenin ya 1/600–1/1000 final serum dilüsyonunda %50 aglütinasyon vereceği şekilde ya da 1/500–1/750 final serum dilüsyonunda %75 aglütinasyon vereceği şekilde standardize edilmelidir. Ayrıca tanımlanmış serum paneli kullanılarak yeni ve önceden standardize edilmiş olan antijen beçlerinin reaktivitelerinin karşılaştırılması önerilmektedir. ç) Test ya tüplerde ya da mikropleytlerde yapılır. Antijen ve serum dilüsyonları karışımı 37 °C’de onaltı – yirmidört saat inkübe edilmelidir. Her serum için en az üç dilüsyon hazırlanmalıdır. Şüpheli serum dilüsyonları pozitiflik limiti içinde okunan reaksiyonun median tüpte okunmasını sağlayacak şekilde (ya da mikropleyt metodunda gözde) düzenlenmelidir. d) Sonuçların yorumlanması; bir serumun Brusella aglütinasyonunun derecesi her ml.’de IU cinsinden ifade edilir. 30 ya da daha yukarı IU içeren bir serum pozitif olarak kabul edilir. C – cELISA testi 1– Kompetitif enzyme linked immunosorbent assay (cELISA) testi. 2– cELISA için kullanım şartları; a) cELISA ticari amaçlı sertifikalandırmalarda kullanılamaz. b) cELISA’nın örneğin indirekt ELISA’dan daha yüksek spesifisiteye sahip olduğu gösterilmiştir. Bu nedenle serolojik testlerin sonuçlarının değerlendirilmesini destekleyici bir metot olarak kullanılabilir. 3– Test prosedürü, OIE Diyagnostik Testler ve Aşılarla İlgili Standartlar El Kitabına uygun olarak gerçekleştirilecektir. Ç – Ulusal Referans laboratuvarları 1– Ulusal Referans laboratuarları. 2– Ulusal Referans laboratuvarlarının görev ve sorumlulukları; a) Ülkede kullanılan test metodunun güvenilirliğini gösteren geçerlilik çalışmalarının sonuçlarının onaylanması, b) Kullanılan ELISA kitlerinde havuz oluşturulacak maksimum örnek sayısının tespiti, c) Standart ikincil ulusal referans serumlarının (çalışma standartları) uluslararası birincil standart seruma karşı kalibre edilmesi, ç) Ülkede kullanılan antijenlerin ve ELISA kit beçlerinin kalite kontrolleridir.

RESMİ BRUSELLOZ (B. melitensis) TESTLERİ A –Testler 1– Roz Bengal Testi; a) Rose Bengal testi koyun veya keçi sürülerinde resmi olarak brusellozdan ari ve brusellozdan arilik statüsünün elde edilmesinde izleme (screening) testi olarak kullanılabilir. Testin uygulanması